Skip Ribbon Commands
Skip to main content
Przeskocz do głównego menu
Sign In
 

 Zeszyt Naukowy 172

 
Maciej Dębski
Społeczna Akademia Nauk

Adriana Krawczyk
Amsterdam University of Applied Science, AMSIB

Dagmara Dworak
Uniwersytet Warszawski


Streszczenie
Coraz ważniejszą grupą, mającą rosnące znaczenie dla konsumpcji turystycznej, są osoby młode. W prezentowanym artykule autorzy skoncentrowali się na charakterystyce i analizie specyfiki konsumentów pokolenia Y w wieku poniżej 30. roku życia. Zaprezentowane zostały wyniki badania ankietowego, które zostało przeprowadzone wśród studentów. Weryfikacji poddano hipotezy mówiące o dużym znaczeniu Internetu zarówno w procesie planowania wyjazdu, jak i przy dzieleniu się wrażeniami z pobytu. Drugą istotną kwestią, na którą wskazały otrzymane wyniki, jest relatywnie duże znaczenie komfortu podczas wyjazdu. Jednocześnie jednak jawi się potrzeba kontynuacji badań, zwłaszcza mających na celu porównanie wybranych zachowań z innymi grupami wiekowymi.

Słowa kluczowe: branża turystyczna, pokolenie Y
Kody klasyfikacji JEL: Z31, Z32, Z33, M31

Krzysztof Borowski
Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Zarządzania i Finansów


Streszczenie
W artykule zamieszczona została analiza występowania efektu grudnia i stycznia w przypadku cen akcji spółek notowanych na GPW przy założeniu, że data pierwszego notowania akcji jest wcześniejsza niż 01.01.2000 r. Kryterium to spełniało łącznie 91 spółek. Do weryfikacji hipotez statystycznych wykorzystane zostały następujące statystyki: statystyki t, Manna-Whitneya (U test) oraz Kruskala-Wallace’a. Hipoteza zerowa została odrzucona częściej w przypadku spółek o małej i średniej kapitalizacji niż spółek o dużej kapitalizacji. W przypadku analizowanych spółek efekt stycznia był obserwowany częściej niż efekt grudnia, co jest zgodne z poglądami prezentowanymi w światowej literaturze. Artykuł wpisuje się w obszar prac poświęconych anomaliom kalendarzowym na rynkach finansowych, a zwłaszcza tzw. efektowi stycznia czy efektowi grudnia.

Słowa kluczowe: efektywność rynków finansowych, efekt grudnia, efekt stycznia, anomalie kalendarzowe
Kody klasyfikacji JEL: G10, G14

Ewa Jagodzińska-Komar
PKO Bank Polski S. A.

Jacek Grzywacz
Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Nauk o Przedsiębiorstwie


Streszczenie
W artykule zaprezentowano zagadnienia dotyczące roli i przyszłości aplikacji API w sektorze bankowym, ze szczególnym uwzględnieniem modelu otwartej bankowości. Na początku artykułu opisano koncepcję otwartej bankowości, która przyniesie dużo zmian dla banków. Otwarcie sektora bankowego i nawiązanie współpracy z firmami oferującymi rozwiązania API ma szansę przynieść korzyści obu stronom, co wpłynie na powstanie w przyszłości nowszych rozwiązań płatniczych i usług. Następnie przedstawiono rolę aplikacji API w koncepcji otwartej bankowości. Interfejs API działa jako pomost między systemami, banki mogą zyskać wartość dodaną, implementując te rozwiązania w całości. W ostatniej części artykułu zwrócono uwagę, że dyrektywa PSD2 ma na celu zniesienie monopolu banków w obszarze płatności, stworzenie równych warunków dla podmiotów oferujących rozwiązania technologiczne. Podkreślono, że banki zaczęły dostrzegać zagrożenia wynikające z niewykorzystania potencjału dyrektywy PSD2 i zaczęły wdrażać regulacje zawarte w dyrektywie, aby w przyszłości móc korzystać z nowego źródła przychodów. Zwrócono uwagę, że po implementacji nowych regulacji unijnych, czyli dyrektywy PSD2, będzie możliwe wprowadzenie modelu otwartej bankowości.

Słowa kluczowe: otwarta bankowość, interfejs API, sektor FinTech, dyrektywa o usługach płatniczych PSD2
Kody klasyfikacji JEL: F40, G15, G21.

Ewa Jastrzębska
Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Ekonomiczno-Społeczne


Streszczenie
Celem artykułu jest wskazanie zachowań konsumentów wpisujących się w ideę gospodarki o obiegu zamkniętym (GOZ) oraz przedstawienie dobrych praktyk z tego zakresu, dokonane na tle charakterystyki koncepcji (na podstawie krytycznej analizy literatury przedmiotu i analizy web research). Popularyzowana od kilku lat, także w UE, koncepcja GOZ stanowi odpowiedź na problemy spowodowane kurczącymi się zasobami oraz rosnącą ilością odpadów. Jest ona koncepcją praktyczną, bazującą na ideach z różnych dziedzin, przez co jeszcze jednoznacznie nie zdefiniowaną. GOZ wiąże się z utrzymywaniem maksymalnej użyteczności produktów i zasobów w całym łańcuchu wartości, przyczyniając się do rozwoju zrównoważonego. Obok biznesu, GOZ umożliwiają odpowiedzialni konsumenci jako odbiorcy i inicjatorzy nowych rozwiązań. Odpowiedzialny konsument uwzględnia rozwój zrównoważony, podejmując świadome decyzje konsumenckie. Może on działać na rzecz GOZ praktycznie w całym łańcuchu wartości, przy czym największe możliwości stwarza etap konsumpcji.

Słowa kluczowe: gospodarka o obiegu zamkniętym, rozwój zrównoważony, konsumpcja, konsument, odpowiedzialne zachowania, food sharing
Kody klasyfikacji JEL: E21, Q32, D10, D16, Q01

Zenon Pokojski
Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie, Wydział Ekonomiczny, Laboratorium Praktyki Biznesu

Dylematy tworzenia i podziału wartości w biznesie - studium przypadku​ (pdf)​​

Streszczenie
W praktyce biznesu zauważalne są dwa nurty zarządzania, służące dwóm różnym funkcjom celu działalności przedsiębiorstwa. Pierwszy, dominujący, skoncentrowany na maksymalizowaniu zysku, najczęściej w krótkim okresie i drugi, stopniowo rozwijający się, oparty na zarządzaniu, służącemu budowaniu wartości przedsiębiorstwa dla swoich interesariuszy w długim okresie. Coraz większego znaczenia w tym drugim procesie nabiera orientacja na budowanie wartości niematerialnych przedsiębiorstwa. Nowym wyzwaniem stało się poszukiwanie nowych źródeł wartości w takich elementach, jak kapitał intelektualny, reputacja czy kultura zarządzania zorientowania na innowacyjność. Studium przypadku Grupy Azoty Puławy dowodzi, że strategia budowania wartości wspólnej, służącej podstawowym interesariuszom w dłuższej perspektywie wpływa na wzrost wartości rynkowej przedsiębiorstwa, tym samym korzyści dla jego właścicieli, choć nie jest to regułą uniwersalną. Publikacja jest rezultatem postępowania badawczego, opartego na przeglądzie literatury nauk o zarządzaniu, na studium przypadku Grupy Azoty Puławy, którego podstawą były badania TNS Polska, Barometr Zaangażowania i Pentagon Research oraz obserwacja uczestnicząca autora w Grupie Azoty Puławy.

Słowa kluczowe: wartość wspólna, społeczna odpowiedzialność biznesu, interesariusze przedsiębiorstwa, Grupa Azoty Puławy.
Kody klasyfikacji JEL: M21, M14

Marcin Ślęzak
Instytut Transportu Samochodowego

Zdzisław Kordel
Instytut Transportu Samochodowego

Jerzy Waśkiewicz
Instytut Transportu Samochodowego


Streszczenie
Unijne regulacje transportu drogowego, jakie aktualnie występują w praktyce, pokazały, że polscy przewoźnicy dobrze odczytali i zrozumieli ich istotę, której celem było stworzenie wolnego przepływu towarów i osób na wspólnym, konkurencyjnym rynku. Stąd też znacząca pozycja polskich przewoźników w przewozach ładunków w UE. Niemniej należy stwierdzić, że zaczynają występować pewne zagrożenia w odniesieniu do dotychczasowych zasad jego funkcjonowania. Dlatego w niniejszym artykule zaprezentowano zarówno teoretyczne rozważania dotyczące cech rynku konkurencyjnego, problematyki monitorowania rynku transportu samochodowego przez ITS Warszawa, jak i stan polskiego transportu samochodowego w przewozach ładunków.

Słowa kluczowe: liberalizm, konkurencja, regulacja, monitorowanie, stan transportu samochodowego
Kody klasyfikacji JEL: A10

Jarosław Krajewski
Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Instytut Zarządzania

Andrzej Tokarski
Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Instytut Finansów

Maciej Tokarski
Wyższa Szkoła Bankowa w Toruniu, Instytut Finansów


Streszczenie
Celem artykułu jest dokonanie analizy czynników makroekonomicznych wpływających na skalę oraz dynamikę upadłości przedsiębiorstw w gospodarce polskiej oraz w województwie kujawsko-pomorskim, w latach 2001–2015. Zjawisko upadłości jest ściśle związane z uwarunkowaniami makroekonomicznymi, w których powstają i funkcjonują podmioty gospodarcze. Jako determinanty skali upadłości można przyjąć takie parametry makroekonomiczne, jak: liczba przedsiębiorstw zarejestrowanych w systemie REGON, stopa wzrostu PKB, stopa bezrobocia, stopa inflacji itp. W przeprowadzonym badaniu jako zmienna objaśniana wykorzystana została liczba ogłoszonych upadłości przedsiębiorstw w Polsce w danym roku. Podstawową metodą badawczą zastosowaną w artykule jest ekonometryczna analiza czynników makroekonomicznych, wpływających na upadłość przedsiębiorstw w gospodarce polskiej oraz województwie kujawsko-pomorskim. Ponadto zastosowano również analizę opisową. Wykorzystano do tego obowiązujące przepisy prawa oraz literaturę przedmiotu z zakresu upadłości przedsiębiorstw. Oszacowane parametry modeli wykazały, że liczba upadłości w Polsce jest silnie determinowana przez wiele parametrów makroekonomicznych gospodarki. Do najważniejszych z nich należy zaliczyć: liczbę bezrobotnych, stopę inflacji, współczynnik rentowności brutto przedsiębiorstw, akumulację, kurs dolara oraz eksport. Natomiast w województwie kujawsko-pomorskim jest silnie uwarunkowana przez: regionalne PKB, kurs euro i stopę procentową. Istotne okazało się również występowanie w analizowanych danych trendu liniowego. Determinantami wspólnymi okazały się jedynie stopa procentowa i różne kursy walut.

Słowa kluczowe: czynniki makroekonomiczne, upadłość, upadłość przedsiębiorstw w gospodarce polskiej,
upadłość przedsiębiorstw w województwie kujawsko-pomorskim, ekonometryczny model upadłości
Kody klasyfikacji JEL: C22, G32, G33, D20

Małgorzata Manuszak
Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Zarządzania i Finansów

Profile kompetencyjne menedżerów sektora publicznego​ (pdf)​​

Streszczenie
Budowanie modelu kompetencyjnego menedżerów, jakkolwiek prosto zazwyczaj przedstawiane w kilku krokach, jest procesem żmudnym i czasochłonnym, a rzeczywiste sprawdzenie profilu kompetencji menedżerów niełatwe. W globalnym świecie pełnym zalet i wad funkcjonujemy w obrębie złożonych systemów, pełnych wzajemnych, trudnych do wykrycia współzależności oraz nieliniowych reakcji na zakłócenia porządku. Te złożone systemy mają skłonność do wytwarzania niekontrolowanych reakcji łańcuchowych, które zmniejszają, a nawet eliminują przewidywalność. Gdy dołączą się do tego ciągle nowe problemy i wymagania społeczno-ekonomiczne, technologiczne i kulturowe, mamy do czynienia z sytuacją, która stawia przed menedżerami wymagania wykraczające poza to, co jest ich specjalnością, czy poza nabyte przez nich w swoim czasie w wyniku edukacji i doświadczenia umiejętności. W tekście zaprezentowano teoretyczne modele kompetencji oraz zdefiniowano najbardziej oczekiwane profile kompetencyjne menedżerów dla efektywnego zarządzania instytucjami sektora publicznego. Zaproponowano przeprowadzenie badań profili kompetencyjnych menedżerów publicznych podmiotów leczniczych. Przeprowadzone w pracy rozważania o zakresie kompetencji menedżerów części sektora publicznego i zadań, jakie pozostają w obszarze ich obowiązków, pokazały, jak wielka odpowiedzialność spoczywa na osobach zarządzających podmiotami sektora publicznego zarówno w zakresie realizacji dotychczasowych zadań ich modyfikacji, jak i podejmowania nowych wyzwań.

Słowa kluczowe: model kompetencyjny menedżerów, profile kompetencyjne menedżerów, sektor publiczny, luka kompetencyjna, metody redukowania luki kompetencyjnej
Kody klasyfikacji JEL: L30, M54

Tomasz Kosinski
Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Zarządzania i Finansów


Streszczenie
Artykuł zawiera analizę ewolucji zwinności w zarządzaniu projektami na podstawie koncepcji „Trzech fal zwinności” Ch. Rudda. Według definicji Rudda, fala ma swój początek, gdy ludzie zaczynają organizować się wokół innowacyjnych praktyk w celu rozwiązania określonego problemu, a wraz z tym, jak rosną na znaczeniu, zaczyna się pojawiać odrębna społeczność praktyków. W miarę upływu czasu, kiedy wspólnota zasymiluje różnice, poglądy się ujednolicają, aż w końcu powstaje konsensus i fala jest kompletna. Ewolucje zwinności możemy podzielić na trzy fale charakteryzujące się odrębnym obszarem zainteresowań, jak również unikatową domeną zarządczą i aplikacyjną. Na tej podstawie wyróżnić możemy trzy wyraźne etapy ewolucji zwinności: „Zespoły zwinne”, „Skalowanie zwinności” i „Zwinność biznesowa”. Artykuł systematyzuje te obszary, wskazując jednocześnie wydarzenia z dwóch ostatnich lat potwierdzające hipotezę o zakończeniu fali pierwszej, jak również mogące świadczyć o zbliżającym się końcu fali drugiej.

Słowa kluczowe: trzy fale zwinności zwinne zarządzanie projektami, skalowanie zwinności, zwinność biznesowa
Kody klasyfikacji JEL: M15, O22

Arkadiusz Derkacz
Instytut Ekonomiczny SAN, Warszawa

Wiktor Bołkunow
Szkoła Główna Handlowa w Warszawie, Kolegium Zarządzania i Finansów


Streszczenie
W niniejszym artykule autorzy podjęli próbę zbadania możliwości znalezienia optymalnej ścieżki działań operacyjnych w przedsiębiorstwie. Głównym celem zaś jest przedstawienie autorskiej koncepcji neoinstytucjonalnych mierników procesów biznesowych, które stanowią fundament do efektywnego zarządzania procesami zachodzącymi w granicach przedsiębiorstwa. Proces analizy zwiększania efektywności procesów gospodarczych, do czego ma prowadzić powyższa ścieżka, był rozpatrywany przez pryzmat szerokiego wachlarza determinantów, skupiając się głównie na neoinstytucjonalnych determinantach procesów biznesowych. W wyniku rozważań autorzy doszli do wniosku, iż neoinstytucjonalne determinanty procesów biznesowych stanowią istotny element dla efektywności działań operacyjnych podejmowanych przez przedsiębiorstwa.

Słowa kluczowe: przedsiębiorstwo, efektywność procesów gospodarczych, procesy biznesowe.
Kody klasyfikacji JEL: M1, H0.